Manisa’nın Demirci ilçesinde sonbaharın gelmesiyle birlikte çitlembik hasadı başladı. İlçenin dağlarında ve kırsal mahallelerinde doğal olarak yetişen çitlembik, bölge halkının önemli gelir kaynakları arasında yer alıyor. Sabahın erken saatlerinde dağlara çıkan kadınlar, topladıkları çitlembikleri evlerine taşıyarak yıkama ve kurutma işlemlerinin ardından satışa hazırlıyor.
Yaklaşık 40 mahallede hasat yapılıyor
Demirci ilçe merkeziyle birlikte Rahmanlar, Kulalar, Sevinçler, Esenyurt, Mezitler, Boyacık ve Kerpiçlik başta olmak üzere yaklaşık 40 mahallede çitlembik hasadı gerçekleştiriliyor. Her yıl yaklaşık 450 ton toplanan ürün, yöre halkına ek gelir sağlıyor.
Kadınlar tarafından dik yamaçlardan toplanan çitlembikler, çuvallarla evlere taşınıyor. Yapraklarından ve kırmızı tanelerinden ayrılması için su dolu kazanlarda yıkanan ürünler, daha sonra güneşe serilerek kurutuluyor. İşlenen çitlembiklerin bir bölümü satılırken bir bölümü de yağının çıkarılmasında ve çerez olarak tüketilmesinde kullanılıyor.
78 yaşındaki Zeynep Sönmez yıllardır çitlembik topluyor
Çocukluğundan bu yana çitlembik topladığını anlatan 78 yaşındaki çiftçi Zeynep Sönmez, geçmişte ailesiyle birlikte topladıkları ürünlerin yağını çıkararak kendi ihtiyaçları için kullandıklarını söyledi.
Eskiden çitlembik yağını kendilerinin elde ettiğini belirten Sönmez, günümüzde ise ürünün büyük bölümünü satarak gelir sağladıklarını ifade etti. Sönmez’in anlattıkları, Demirci’de kuşaktan kuşağa aktarılan çitlembik toplama geleneğini de gözler önüne serdi.
Kadınlar aile ekonomisine katkı sağlıyor
Rahmanlar Mahallesi’nde yaşayan Havana Sönmez de sonbaharla birlikte kadınların bir araya gelerek çitlembik topladığını belirtti. Ürünlerin kurutulduktan sonra satıldığını veya yağının çıkarıldığını aktaran Sönmez, bu çalışmanın kadınlar için önemli bir gelir kapısı olduğunu söyledi.
Çitlembiğin yörede çerez olarak tüketildiğini ve yağının yemeklerde kullanıldığını anlatan Sönmez, ürünün geleneksel mutfak kültüründe de yer tuttuğunu dile getirdi.
Çitlembik ilaç ve kozmetik sanayisine gönderiliyor
Demirci’de toplanan çitlembikler, yıkama ve kurutma işlemlerinin ardından İstanbul, Ankara, Gaziantep ve Bursa’daki ilaç ve kozmetik firmalarına gönderiliyor. Böylece kırsal bölgelerde kadınların emeğiyle toplanan doğal ürün, yerel ekonomiye katkı sağlarken sanayide de ham madde olarak değerlendiriliyor.
